Hukukun Hareket Tarzı

Hukukun Hareket Tarzı

Hukukun Hareket Tarzı başlıklı bu çalışmasında Donald Black, hukukun nasıl
“işlediğini, hareket ettiğini, salındığını” göstermeye çalışıyor. Çok alışık olmadığımız
bir şekilde, hukukun niceliğinin nasıl değiştiği sorusunun peşine düşüyor.
“Bu kitap hukukun sosyal alandaki görünümleriyle ilgili çok sayıda önerme
içermektedir. Bu önermelerin amacı hukukun değişimini tespit etmek, böylece
bilimsel bir hukuk teorisine katkıda bulunmaktır. Bu türden bir teorinin pratik
kullanımları söz konusudur ve ayrıca diğer sosyal yaşantılara ilişkin çalışmalar
bakımından da uygulamaları mevcuttur.
Bu önermeler, sözgelimi, neyin yasadışı olarak tanımlandığı, kimin polisi çağırdığı
veya dava açtığı, kimin mahkemeyi kazandığı, kimin temyize gittiği veya bozma
aldığı, kimin hangi usulü işlettiği ve -zamana ve mekâna bağlı olarak- sosyal
yaşamda, şayet varsa, hukukun ne derece var olduğu hususlarındaki farklılıklar dahil
olmak üzere, hukuki çeşitliliğin geniş yelpazesini yansıtır. Dolaylı olarak, bu
önermeler genellikle sapma davranışı teorilerinin ortaya koyduğu birçok olguyu da
belirler. Bunları yeniden düzenleyerek sosyal kontrolün diğer biçimlerini tahmin eder
ve açıklar. Nihayetinde, dolaylı biçimde anarşinin -hukukun olmadığı bir sosyal
yaşamın- koşullarını belirler ve mevcut eğilimlere uygulayıp hukukun geleceği
hakkında öngörüde bulunur.”
Saf Sosyoloji’nin [Pure Sociology] kurucusu olan Donald Black, Türkçe okurla ilk kez bu kitabıyla buluşuyor. Bugün hukuk sosyolojisinde önemli bir yerde duran Black’in hukuk, sosyoloji, antropoloji ve psikoloji disiplinlerinin kesiştiği yerde kurmaya çalıştığı hukuk kuramını yansıtması bakımından Hukukun Hareket Tarzı büyük önem taşımaktadır.