Vasili Jukovski

Vasili Jukovski

Vasili JUKOVSKİ [1783-1852], Rus edebiyatında, bilhassa Rus şiirinde çığır açan dev bir ozan. Puşkin, Turgenyev, Gogol başta olmak üzere 19. yüzyıla damga vuran pek çok Rus şair, yazar ve edebiyatçıyla şahsen dost olan, kendisinden sonraki kuşak üzerinde de tesir sahibi bir edebiyatçı.
Aynı zamanda Çar ailesi ve Romanov sarayıyla da iyi ilişkiler kuran, veliaht prensin eğitimi kendi uhdesine bırakılacak kadar saygı duyulan; kölelik/serflik utancını Rus toplumsal sisteminden kaldıracak olan geleceğin Çar’ı II. Aleksandr’ın öğretmeni ve rehberi olarak atanan büyük bir kültür adamı Jukovski.
***
Rus şiirinin en büyük zirvesi sayılan Aleksandr Puşkin, dostu ve üstadı Vasili Jukovski’den “Yevgeni Onegin” romanında şu dizelerle ve hürmetle bahseder:
Sen coşkulu bir ilhamla
Tüm güzellikleri yazmadın mı?
Temiz kalplerin idolü oldun
Bana içten davranarak
Dost elini uzatarak beni
Saf şöhrete teşvik etmedin mi?
***
Jukovski’nin Türk okuyucusu açısından en dikkat çekebilecek vasıflarının başında, annesinin bir Türk olması gelir. 18.yy Osmanlı-Rus savaşları sırasında esir alınan Saliha isimli bir Türk kadının oğlu olan Jukovski üzerinde annesinin önemli tesiri vardır.
Rus yazar Vasili Ogarkov’un 1894’te yayınlanan bu biyografisi, Rus şiirinin büyük ustası Vasili Jukovski üzerine Türkiye’de yayınlanan ilk eser olma özelliği de taşıyor.